Voor het eerst verbinden met je VPS via SSH (Windows, macOS, Linux)

Je maakt verbinding met je VPS via SSH, een versleutelde terminal op afstand waarin je de VPS met commando's beheert. We laten ook zien hoe je via SFTP bestanden op de VPS zet en wat je doet als verbinden niet lukt.

Hoe het werkt#

SSH (Secure Shell) is een protocol om een server op afstand te beheren. Op de VPS draait een SSH-server die luistert op poort 22. Op je computer start je een SSH-client, je voert het IP-adres van de VPS, de gebruiker en het wachtwoord in en je krijgt een opdrachtregel direct op de server. Alles wat je typt, wordt versleuteld verstuurd.

De eerste keer log je op de VPS in als de gebruiker root. Root is de systeembeheerder en mag op de VPS echt alles, ga er dus voorzichtig mee om en geef het wachtwoord aan niemand.

Waar je het IP-adres en het rootwachtwoord vindt#

1. Log in op je klantaccount.
2. Open Mijn diensten en klik op je VPS.
3. Ga naar het tabblad Netwerk.
4. Kopieer het IPv4-⁠adres (bijvoorbeeld 203.0.113.10).
5. Ga naar het tabblad Console. Onder de aan-uitknoppen staat de regel “Gebruiker root · Wachtwoord”. Klik bij het wachtwoord op Tonen en kopieer het met de knop Wachtwoord kopiëren. Na een minuut wordt het vanzelf weer verborgen.

Na de betaling heb je ook de e-mail “Je VPS staat klaar” ontvangen, met een kant-en-klaar commando om te verbinden in de vorm ssh [email protected].

Verbinden met de VPS#

Op alle systemen geldt hetzelfde commando:

ssh root@<VPS_IP_ADDRESS>

• ssh – start de SSH-client.
• root – de gebruiker waarmee je inlogt.
• @ – scheidt de gebruiker van het adres van de server.
• <VPS_IP_ADDRESS> – het IPv4-⁠adres van het tabblad Netwerk.

Vervang <VPS_IP_ADDRESS> door je eigen IP-adres zonder de punthaken, het resultaat ziet er dus zo uit: ssh [email protected].

Vingerafdruk van de serversleutel bij de eerste verbinding#

Bij de allereerste verbinding toont de SSH-client ongeveer dit:

The authenticity of host '203.0.113.10 (203.0.113.10)' can't be established.
ED25519 key fingerprint is SHA256:...
Are you sure you want to continue connecting (yes/no/[fingerprint])?

Elke SSH-server heeft een eigen sleutel waaraan de client hem herkent. Je computer kent deze server nog niet en vraagt daarom of hij hem mag vertrouwen.

• Typ het hele woord yes en druk op Enter. Alleen y is niet genoeg.
• De client slaat de vingerafdruk op in het bestand known_hosts in de map .ssh in je thuismap en vraagt er de volgende keer niet meer naar.
• Verandert de vingerafdruk later, dan weigert de client de verbinding met de waarschuwing REMOTE HOST IDENTIFICATION HAS CHANGED. Zo beschermt hij je tegen een vervalste server. Wat je dan doet, lees je in het onderdeel Als iets niet werkt.

Het wachtwoord invoeren#

Plak na de vraag [email protected]'s password: het rootwachtwoord en druk op Enter.

Het wachtwoord is lang en willekeurig, plak het daarom vanaf het klembord en typ het niet met de hand over. Let op dat je bij het kopiëren geen spatie aan het begin of aan het einde meeneemt.

Wat je na het inloggen ziet#

Na een geslaagde login verschijnt de welkomsttekst van het systeem (op Ubuntu begint die met Welcome to Ubuntu 24.04, op Debian met de regel Linux en de naam van de server) en daaronder de opdrachtprompt:

root@nazev-vps:~#

• root – je bent ingelogd als root.
• nazev-vps – de naam (hostname) van de VPS.
• ~ – je bevindt je in je thuismap (bij root is dat /root).
• # – het teken voor de gebruiker root. Een gewone gebruiker heeft aan het einde $.

Nu kun je commando's typen. Probeer om te beginnen bijvoorbeeld:

hostnamectl

• hostnamectl – toont de naam van de VPS en de versie van het besturingssysteem en de kernel. Zo controleer je of je op de juiste server zit.

De meestgebruikte commando's voor het werken met bestanden, pakketten, services en logs vind je in de handleiding Basiscommando's van Linux.

Uitloggen#

Typ exit en druk op Enter, of druk op Ctrl+D. De verbinding wordt verbroken en je bent terug in de terminal van je eigen computer. Programma's die je op de voorgrond hebt gestart, stoppen als je uitlogt. Applicaties die altijd moeten blijven draaien, start je als systemd-service of in Docker (zie Docker en Docker Compose).

Controle#

De verbinding werkt als:

• je de opdrachtprompt root@…:~# ziet,
• het commando hostnamectl Ubuntu 24.04 of Debian 13 toont, afhankelijk van wat je hebt besteld.

Bestanden overzetten via SFTP#

SFTP is bestandsoverdracht via dezelfde SSH-verbinding. Het gebruikt hetzelfde adres, dezelfde poort, dezelfde gebruiker en hetzelfde wachtwoord als SSH, je hoeft op de VPS verder niets in te stellen.

Optie 1: het tabblad Bestanden in je klantaccount. Open de VPS en het tabblad Bestanden. Daar vind je een bestandsbeheerder in de browser (uploaden, bewerken, rechten). Eén bestand mag maximaal 100 MB groot zijn en archieven kun je in je klantaccount niet uitpakken. Grotere bestanden upload je met een SFTP-client.

Optie 2: een SFTP-client op je computer. Handig voor grote bestanden en hele mappen.

Vul in de client in:

Ook de SFTP-client vraagt bij de eerste verbinding naar de vingerafdruk van de serversleutel, bevestig die net als bij SSH.

Als iets niet werkt#

Connection timed out#

De client wachtte op een antwoord en kreeg er geen.

1. Controleer het IP-adres. Het moet het IPv4-⁠adres van het tabblad Netwerk zijn.
2. Controleer of de VPS draait: op het tabblad Console moet de status Draait zijn. Staat hij uit, klik dan op Starten.
3. Is de VPS nieuw, wacht dan een paar minuten tot de eerste start met updates klaar is.
4. Controleer het tabblad Firewall. Gebruik je de modus Alles blokkeren behalve wat is toegestaan, dan moet er een regel staan die TCP-poort 22 toestaat (zie Firewall in je klantaccount).
5. Heb je in de VPS de firewall UFW ingeschakeld, dan moet die een regel voor SSH hebben. UFW gooit een geblokkeerde verbinding stilletjes weg, waardoor je precies deze time-out krijgt. Je lost het op via de console in de browser met het commando ufw allow 22/tcp.
6. Probeer te verbinden vanaf een ander netwerk, bijvoorbeeld via mobiele data. Sommige bedrijfs- en schoolnetwerken blokkeren poort 22.

Connection refused#

De server heeft geantwoord, maar op poort 22 accepteert niets verbindingen, of de verbinding is uitdrukkelijk geweigerd.

• De SSH-service in de VPS draait niet, of je hebt de SSH-poort gewijzigd. Heb je de poort gewijzigd, verbind dan met de optie -p, bijvoorbeeld ssh -p 2222 [email protected].
• Fail2ban kan je IP-adres hebben geblokkeerd na een aantal mislukte inlogpogingen. Hoe je het deblokkeert, staat in de handleiding Fail2ban.
• Op het tabblad Firewall kan een regel met de actie Weigeren staan die voor SSH geldt.

In alle gevallen kom je in de VPS via de console in de browser, die niet afhankelijk is van het netwerk van de VPS.

Permission denied, please try again.#

De server heeft het wachtwoord geweigerd.

• Plak het wachtwoord vanaf het klembord en controleer of er geen spatie aan het begin of aan het einde staat.
• Heb je het rootwachtwoord gewijzigd met het commando passwd, dan geldt het nieuwe wachtwoord. Het tabblad Console (de knop Tonen bij het wachtwoord) toont nog steeds het wachtwoord van toen de VPS werd aangemaakt.
• Na een aantal mislukte pogingen kan fail2ban je blokkeren (zie hierboven).

Permission denied (publickey).#

Inloggen met een wachtwoord is op de VPS uitgeschakeld en de server accepteert alleen een SSH-sleutel. Verbind met de sleutel volgens de handleiding SSH-sleutel. Heb je geen sleutel, log dan in via de console in de browser en voeg een sleutel toe, of sta het wachtwoord tijdelijk toe.

WARNING: REMOTE HOST IDENTIFICATION HAS CHANGED!#

De vingerafdruk van de serversleutel is anders dan je computer zich herinnert. Dat is in orde als je de VPS opnieuw hebt geïnstalleerd of uit een back-up hebt hersteld. Verwijder de oude vingerafdruk:

ssh-keygen -R 203.0.113.10

• ssh-keygen – een hulpprogramma voor het werken met SSH-sleutels.
• -R 203.0.113.10 – verwijdert de opgeslagen vingerafdruk voor dit adres uit het bestand known_hosts.

Verbind daarna opnieuw en bevestig de nieuwe vingerafdruk met het woord yes.

Received disconnect … Too many authentication failures#

Je hebt meerdere SSH-sleutels op je computer en de client probeert ze allemaal voordat hij bij het wachtwoord komt. De server verbreekt de verbinding na een paar pogingen. Dwing inloggen met een wachtwoord af:

ssh -o PubkeyAuthentication=no [email protected]

• -o PubkeyAuthentication=no – voor deze verbinding geen SSH-sleutels proberen, maar direct om het wachtwoord vragen.

Windows: ssh : The term 'ssh' is not recognized#

De OpenSSH-client is niet geïnstalleerd. Installeer hem alsnog volgens het tabblad Windows hierboven, of gebruik PuTTY.

Meer bronnen#

• OpenSSH voor Windows (Microsoft Learn) (opent in een nieuw venster)
• Documentatie van PuTTY (opent in een nieuw venster)
• Manpagina van ssh (opent in een nieuw venster)